Skip to content

Jules Zwijsen: Klassiek Koetshuis

31 oktober 2011

Niet ver van het schilderachtige plaatsje Doesburg, in een omgeving waar landerijen, statige klassieke herenhuizen en boerenhoeves elkaar afwisselen, vonden Jeroen en Anouk Mast hun ideale plek. Maar voor ze er ook daadwerkelijk konden wonen, moesten er nog wel wat knopen worden doorgehakt. Lees hier hoe een traditioneel oud koetshuis werd gecombineerd met een hypermoderne aanbouw.

juleszwijsen

Dit deel van Nederland straalt een authentieke schoonheid uit. Slingerende rivieren, eeuwenoude bomen, lommerrijke wegen langs oude handelsstadjes. En feodale ‘kasten’ van huizen en boerderijen. Sommige van deze statige herenhuizen waren uitgerust met een koetshuis, zoals dit huis uit de negentiende eeuw: 1850. De functie veranderde en in de vorige eeuw werd het omgebouwd tot woning. Enkele jaren terug besloot de toenmalige bewoner en eigenaar het perceel te splitsen en een nieuw huis te bouwen. Het koetshuis had z’n diensten bewezen. Afbraak was misschien wel de beste optie?

Verbouwen of nieuw bouwen?

Medio 2007. Jeroen en Anouk keerden terug uit Australië nadat Jeroen daar anderhalf jaar als huisarts had gewerkt. Zij zochten in Nederland een huis met karakter, nieuwbouw mocht ook. Als de omgeving maar ruimte bood, zonder dat je het gevoel zou krijgen in de ‘middle of nowhere’ te zitten. Jeroen: ‘Toen wij bij dit koetshuis terecht kwamen, met z’n jaren zeventig schrootjes en gekleurde glas, twijfelden we. Afbreken of vernieuwen? We dachten: onder die schrootjes komen misschien prachtige, originele details en gebinten tevoorschijn. Daar werden we later overigens behoorlijk in teleurgesteld. De dakpannen bleken alleen asbest platen te verbergen. Wij zagen al met al steeds minder mogelijkheden om het op een mooie manier groter te maken. Er kwamen veel plannen op tafel die ook zo weer van tafel geveegd werden. Toen kwam architect Jules Zwijsen in beeld. Anouk: ‘We bespraken ons plan en onze wensen en kwamen overeen dat we twee maanden later zijn voorstel konden bekijken. Dat voorstel werd de basis voor de vorm van het huidige huis.’ Om onze plannen verantwoord te laten zijn, lieten we berekenen of verbouw en aanbouw al met al duurder zou uitpakken dan complete nieuwbouw. Doordat we op de sloopkosten konden besparen als we het koetshuis zouden behouden, kwam het budget gunstig uit als we voor aanbouw kozen.’

Comfort van nieuw, karakter van oud

Vanaf de straat gezien staat er een boerderij. Weliswaar met een moderne entree met gebogen glasvlakken. Maar toch in grote lijnen nog steeds een klassieke boerderij. Maar zodra je het huis meer vanaf de zijkant benadert, zie je dat hier een verrassende combinatie van nieuw en oud is bedacht. Dat samenvoegen van het bestaande en juist heel moderne vormen was één van de wensen van Jeroen en Anouk. Jeroen: ‘Zodra die plannen gestalte kregen, zijn we er mee naar aannemers gestapt en naar ‘de welstand’. Die stond er niet negatief tegenover. Ons aanvankelijke plan ging er vanuit dat de nieuwbouw precies in de daklijn van de oude boerderij zou doorlopen. Daar had de welstandscommissie bezwaar tegen. Achteraf zijn we er blij mee dat zij ons hierop wezen, je gaat dan naar andere oplossingen zoeken, dat maakt je creatief.’ Er werd gekozen voor een duidelijke visuele scheiding tussen oud en nieuw, een scheiding die door een glazen verbindingsstrook gevormd zou worden. Het resultaat is dat je op een heel spannende manier door dat glas heen ook zicht hebt op de manier waarop de oude boerderij overgaat in de nieuwe aanbouw.

De oude achtergevel van de boerderij is binnenshuis de scheidingswand geworden tussen de nieuwe eetruimte aan de achterkant van het huis en de aansluitende keuken en woon-kamer in de oude boerderij. Een paar van de boogvormige ramen van de achtergevel zijn in hun originele vorm behouden, de andere zijn doorgetrokken tot de vloer en vormen de doorgangen van de eetkamer naar de keuken en de woonkamer. Die ramen hebben een mooie historie. Jeroen: ‘Vroeger werd hier in dit gebied ijzererts gewonnen. Daarmee zijn deze gietijzeren ramen gemaakt. Zulke elementen geven het huis z’n meerwaarde.’ Jammer dat er niet meer originele details gebruikt konden worden, maar de basis, de muren van de boerderij, maken het al meer dan de moeite waard. In de boerderij is een zwevende vloer gemaakt die rust op ruwe onbehandelde balken die op ambachtelijke manier met elkaar zijn verbonden. Jeroen: ‘Zo lopen de pennen taps toe. Je ziet soms dat die pennen nog een stuk uitsteken. Weet je waar dat voor is? Omdat het hout in de loop der tijd werkt, moeten de taps toe-lopende pennen af en toe verder in het gat geslagen worden om de verbinding weer stabiel te maken.’

Comfort van nieuw, karakter van oud

Vanaf de straat gezien staat er een boerderij. Weliswaar met een moderne entree met gebogen glasvlakken. Maar toch in grote lijnen nog steeds een klassieke boerderij. Maar zodra je het huis meer vanaf de zijkant benadert, zie je dat hier een verrassende combinatie van nieuw en oud is bedacht. Dat samenvoegen van het bestaande en juist heel moderne vormen was één van de wensen van Jeroen en Anouk. Jeroen: ‘Zodra die plannen gestalte kregen, zijn we er mee naar aannemers gestapt en naar ‘de welstand’. Die stond er niet negatief tegenover. Ons aanvankelijke plan ging er vanuit dat de nieuwbouw precies in de daklijn van de oude boerderij zou doorlopen. Daar had de welstandscommissie bezwaar tegen. Achteraf zijn we er blij mee dat zij ons hierop wezen, je gaat dan naar andere oplossingen zoeken, dat maakt je creatief.’ Er werd gekozen voor een duidelijke visuele scheiding tussen oud en nieuw, een scheiding die door een glazen verbindingsstrook gevormd zou worden. Het resultaat is dat je op een heel spannende manier door dat glas heen ook zicht hebt op de manier waarop de oude boerderij overgaat in de nieuwe aanbouw.

De oude achtergevel van de boerderij is binnenshuis de scheidingswand geworden tussen de nieuwe eetruimte aan de achterkant van het huis en de aansluitende keuken en woon-kamer in de oude boerderij. Een paar van de boogvormige ramen van de achtergevel zijn in hun originele vorm behouden, de andere zijn doorgetrokken tot de vloer en vormen de doorgangen van de eetkamer naar de keuken en de woonkamer. Die ramen hebben een mooie historie. Jeroen: ‘Vroeger werd hier in dit gebied ijzererts gewonnen. Daarmee zijn deze gietijzeren ramen gemaakt. Zulke elementen geven het huis z’n meerwaarde.’ Jammer dat er niet meer originele details gebruikt konden worden, maar de basis, de muren van de boerderij, maken het al meer dan de moeite waard. In de boerderij is een zwevende vloer gemaakt die rust op ruwe onbehandelde balken die op ambachtelijke manier met elkaar zijn verbonden. Jeroen: ‘Zo lopen de pennen taps toe. Je ziet soms dat die pennen nog een stuk uitsteken. Weet je waar dat voor is? Omdat het hout in de loop der tijd werkt, moeten de taps toe-lopende pennen af en toe verder in het gat geslagen worden om de verbinding weer stabiel te maken.’

Ruimte voor een dubbele flic flac

Er waren momenten tijdens het strippen van de boerderij dat Jeroen en Anouk dachten: waarom zouden we eigenlijk die paar oude muren nu nog laten staan? Jeroen: ‘Maar de grootste overwinning in dit project is toch wel het behouden van de oude boerderij. Daardoor is het een leefruimte met karakter geworden, met ruimte genoeg om de kinderen een dubbele flic flac te laten maken.
En die oude stukken muur die in het interieur terug komen, geven het huis juist die onvervangbare uitstraling.’ De verdieping voor de slaapkamers en de badkamer is goed benut doordat de hele vloer in het nieuwe plan 30 centimeter is gezakt. Het is een ‘zwevende’ verdieping geworden: noch aan de nieuwbouwzijde, noch aan de voorkant van de boerderij loopt de vloer van de verdieping door tot de gevel. Mooie doorkijkjes, bijvoorbeeld in de badkamer, zijn het resultaat. Ook de indeling van de verdieping is verrassend: alle slaapkamers zijn aan één kant gemaakt, een lange overloop langs die vertrekken geeft veel ruimtelijk effect, in de schuine dakvlakken zijn grote veluxvensters geplaatst. En de rechter kant van de overloop is open gehouden als een grote lange vide, met uitzicht op de ondergelegen keuken. Zulke keuzes zorgen er voor dat het huis een leefhuis is geworden waar je op verschillende plekken contact met de andere leefruimtes hebt.

Modern en oud versterken elkaar

Die vanzelfsprekende integratie van oud en nieuw die je in het interieur ziet, is aan de buitenkant nou net helemaal níet terug
te vinden. Hier gaat het juist om de grote contrasten. Het nieuw aangebouwde gedeelte is gemaakt van gestuukte muurvlakken, naar boven toe breed uitlopende dakvlakken, enorme raampartijen op de begane grond en een terras dat door de verdieping overkapt wordt. En dan de materialen: zinken profielplaten voor het dak, zinken dakafwerkingslijsten, zwarte aluminium raamkozijnen. Geen ‘stalramen’ in de nieuwbouw, maar grote, brede vensters. Architect Jules Zwijsen: ‘Modern en oud brengen hier in combinatie met elkaar het geheel op een hoger plan. Daglicht is verder één van de belangrijkste uitgangspunten in mijn ontwerpen, daar heb ik hier met de grote vensters en glaspartijen ook optimaal gebruik van gemaakt.’

juleszwijsen

juleszwijsen

Feiten en gegevens

Het huis van Jeroen en Anouk staat op een kavel van 4000 vierkante meter. Het vloeroppervlak van 366 vierkante meter en een inhoud van 1300 kubieke meter. De maten van de basis van de originele boer-derij zijn 12 x 12 meter. De nieuwbouw en verbouw zijn ontworpen door Architectenbureau Jules Zwijsen, http://www.zwijsen.net.

publicatie Kavel & Huis

foto’s met dank aan Martijn Heil

Advertenties
No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: